FASO-Nieuwsbrief - 2008 nummer 4

Beste lezer,

Hierbij ontvangt u alweer de vierde FASO-Nieuwsbrief van 2008, de laatste voor de zomervakantie.

Het concept van de nieuwsbrief is duidelijk aangeslagen; elke editie heeft weer meer bijdragen dan de vorige. Ook dit keer weer een bonte variatie en het moet wel gek lopen als er niet iets bij is dat u interesseert of direct aangaat. Zoals altijd vindt u bijdragen over bijzondere composities en componisten en verslagen van jubilea en bijzondere projecten.

We beginnen deze nieuwsbrief echter met een in memoriam. Jean Decroos, voormalig solocellist van het Koninklijk Concertgebouworkest, is op 27 april jl. op 75-jarige leeftijd tijdens een concert overleden aan een hartstilstand. Hij onderhield jarenlang een warme band met de FASO-orkesten.

We willen in deze nieuwsbrief speciaal uw aandacht vragen voor een drietal aankondigingen van evenementen waar u als orkest aan mee kunt doen.

Om te beginnen het PEP-project om basisschoolleerlingen in aanraking te laten komen met klassieke muziek: hiervoor wordt nu de medewerking gezocht van enkele orkesten, liefst met veel jonge leden. In het bijzonder wil de redactie jeugdorkesten graag aanmoedigen om zich hiervoor aan te melden. Dit is een mooie kans op extra promotie van uw orkest!

Ten tweede een aankondiging van het Budapest International Music Festival, 12 tot 16 april volgend jaar, waar orkesten zich ook nog voor kunnen aanmelden.

En, last but not least, de eerste aankondiging van het Europees Orkesten Festival, dat dit keer weer in Nederland zal plaats vinden, eind mei 2009. Ieder van u die naar een van de eerdere Festivals (Orchestertreffen) is geweest, weet hoe geweldig het is om hieraan mee te doen! Lees goed, en krijg uw orkest en bestuur zover dat ze zich aanmelden.

Wij wensen u veel leesplezier en een prettige vakantie toe!

Redactie FASO-Nieuwsbrief

P.S. Leest u de nieuwsbrief liever op papier, dan kunt u de nieuwsbrief in pdf-formaat uitprinten. Verder kunt u vorige edities van de nieuwsbrief lezen in het nieuwsarchief.

♫

In memoriam Jean Decroos

Cellist met warme FASO-band overleden

Enkele weken geleden bereikte ons het droeve bericht dat Jean Decroos, voormalig solocellist van het Koninklijk Concertgebouworkest en cellist van het mede door hem opgerichte Guarneri-trio, was overleden. Op het podium tijdens het laatste werk, de cellosonate van Prokofieff, in een recital dat hij op 27 april jl. gaf in Angers met nog 10 maten te gaan kreeg hij een hart­stil­stand. “In het harnas gestorven” zoals dat heet. Een enorme klap voor zijn naasten en een zeer groot verlies voor muzikaal Nederland. Vanaf 1957 woonde hij met zijn echtgenote, de pianiste Danièle Dechenne, eveneens deeluitmakend van het Guarneri-trio, in Nederland. Gedurende een halve eeuw soleerde hij bij talloze FASO-lidorkesten, waarbij alle grote celloconcerten aan bod zijn gekomen. Unaniem waren de leden van deze orkesten in hun reacties dat het een belevenis was om hem te begeleiden en met hem samen te werken.

Onnavolgbaar wist hij met zijn tomeloze energie en “drive” iedereen van eerste tot laatste lessenaar als vanzelf alles te doen geven om tot een vaak niet voor mogelijk gehouden muzikaal resultaat te komen. Hij bereikte dat zowel met non-verbale muzikale communicatie tijdens het spelen als in de contacten tijdens de repetitiepauze waarin hij zich altijd onder de orkestleden begaf. Bij het FASO Blazersensemble hebben wij dat vier maal mogen ervaren bij uitvoeringen van het celloconcert van Gulda, de eerste keer bij de slotrepetitie van het FASO Studieweekend 1988 in ‘De Flint’ in Amersfoort. In onvoorstelbaar korte tijd had hij dit stuk, dat hij dolgraag een keer wilde spelen, ingestudeerd. Op de eerste repetitie excuseerde hij zich voor een mogelijk tekort aan voorbereiding met de woorden “het is wel moeilijk, maar ik denk dat we veel pret zullen hebben”. Dat hebben we dan ook met hem en Danièle gehad tot en met het jubileumconcert t.g.v. het 25-jarig bestaan van het FASO Blazersensemble in 1998 waar beiden solistisch optraden. FASO zal deze grote muzikale persoonlijkheid en uiterst beminnelijk mens missen.

Namens het FASO Bestuur, Jan Kees Eweg

♫

Wagenings Orkest ‘Sonante’ speelt Nederlandse première

Concert voor twee celli en orkest van Julius Klengel

Op zaterdag 8 november 2009 vindt om 20:15 in de Bevrijdingskerk te Wageningen een wel heel bijzondere première plaats.

Het Wagenings Orkest ‘Sonante’ brengt het nooit eerder uitgevoerde concert voor twee celli en orkest van Julius Klengel (1859 –1933) ten gehore.

Solisten zijn Sonante-leden Mirjam Daalmans en Luisa Di Giacomo.

Dit werk van Klengel onderscheidt zich op diverse punten. Dit maal géén dialoog tussen solisten en orkest. Verre van. Het orkest is een welhaast stille getuige van een voortdurend ‘onderonsje’ tussen de beide cello-solisten.

Door de combinatie van twee melodische instrumenten van dezelfde familie ontstaan er bovendien een aantal ‘neventhema’s’. Het eerste thema heeft bijna iets ‘baroks’ in zich. Het eerste motief is meer imiterend van aard en komt gaandeweg het stuk meerdere malen terug. Meer informatie over Julius Klengel vindt u op en.wikipedia.org/wiki/Julius_Klengel

Kortom…deze bijzondere première is uw bezoek meer dan waard!

Meer informatie over dit concert, de solisten en de programmering van Sonante is te vinden op www.sonante.nl

Kaarten zijn t.z.t. verkrijgbaar via het secretariaat evanmaarschalkerwaart@hotmail.com

♫

PEP-pakket voor het basisonderwijs

Orkesten gezocht voor opnamen

Binnenkort start Kunstfactor met het plan het reeds bestaande PEP-pakket (Promotie- en Educatie Pakket voor het basisonderwijs) over blaasmuziek, blaasinstrumenten en slagwerk uit te breiden met een pakket over symfonie-, strijk-, en accordeonorkest. Zie ook www.windkracht6.com.

Op dit moment zoekt de regiegroep PEP-pakket een drietal leuke, goed aansprekende en uiteraard ook goed spelende orkesten (met veel jeugd of tenminste jong van uiterlijk), die graag aan deze productie mee willen werken. Uit deze orkesten worden ook jeugdige spelers geselecteerd die als voorbeeld gevolgd kunnen worden, thuis, op hun instrument, op muziekles en in hun orkest. Ook voor de solisten zal mogelijk uit de orkesten worden geput. De FASO ondersteunt dit project zowel inhoudelijk als financieel en participeert door ideeën aan te leveren voor orkesten, voor de te spelen muziek en voor de componisten die een compositieopdracht moeten schrijven (voor het symfonieorkest, het strijkorkest en voor de diverse instrumenten).

Hoewel de FASO wel een bescheiden tegemoetkoming voor deze orkesten in petto heeft, zijn de volgende punten belangrijk:

De tijd dringt want de bedoeling is al in het najaar met de opnamen te starten. Als u geïnteresseerd bent en denkt dat uw orkest in aanmerking komt, dient u zich zo snel mogelijk op te geven bij Wilma van der Heide (bestuurslid FASO, regiegroep PEP-pakket), Meijerkamplaan 18, 1406 SZ Bussum, 035-6980390 of wilmavdheide@tiscali.nl .

Wegens vakantie kunt u dan nader bericht vanaf 4 juli verwachten.

♫

Componist Jan van Dijk 90 jaar

Componist van meer dan 1000 composities

Op 4 juni jl. vierde de nestor van de Nederlandse componisten, Jan van Dijk, zijn 90^e verjaardag! In een gewoon mensenleven is dit al een bijzondere gebeurtenis, maar het feit dat Jan van Dijk nog zeer actief is en nog elke dag componeert (al zijn het maar een paar maten, naar hijzelf zegt) is wel heel bijzonder! Jan van Dijk heeft voor een breed spectrum van instrumenten, orkesten, ensembles, koren etc. vele werken gecomponeerd.

Jan van Dijk koestert een grote voorliefde voor de amateurmuziek. Het is dan ook niet voor niets dat hij tientallen composities voor amateur symfonieorkest gecomponeerd heeft. Ook heeft hij van vele klassieke werken de instrumentaties aangepast voor amateurorkest. Vele van deze composities en herorkestraties (van werken van Bach tot Strawinsky) werden onder zijn leiding door het Gouds Symfonie Orkest (GSO), waar hij jaren als dirigent leiding aan gaf, uitgevoerd. Enkele jaren geleden droeg Jan van Dijk een deel van zijn werken over aan de FASO-bibliotheek.

Een volledig overzicht van deze werken zal over niet al te lange tijd via de FASO-bibliotheek beschikbaar zijn. In een volgende Nieuwsbrief zal verder ingegaan worden op deze collectie.

Jan van Dijk is zonder twijfel de meest productieve Nederlandse componist van deze tijd. Jan van Dijk heeft meer dan 1000 composities op zijn naam staan. Ongeveer 250 zijn orkestwerken, waaronder negen symfonieën, vijf symfonietta's en veel symfonische gedichten en soloconcerten voor onder meer altviool, altsaxofoon, altblokfluit, accordeon, contrabas, saxofoon, viool, fluit, trombone, hobo en orgel.

De muziek van Jan van Dijk is vervuld van verrassende wendingen, motieven, instrumentale kleurcombinaties, alles getoonzet in een gematigd modern idioom, waarin nu eens de impressionistische en lucide atmosfeer van Van Dijks grootste idool na Bach: Debussy, dan weer het prille, de passie en de volkse ritmiek van zijn andere idool: Bartók, kan opduiken. Tenslotte behoort ook Richard Wagner tot zijn grote idolen. Maar een epigoon is de markante muziekvinder uit Tilburg allerminst, al was het alleen maar om de onuitputtelijke wijze waarop hij zijn inventiviteit weet uit te leven in soms de meest wonderlijke instrumentale combinaties.

Jan van Dijk werd geboren op 4 juni 1918 in Oostzaan. Hij studeerde compositie bij Willem Pijper en piano bij Jaap Callenbach. Vanaf 1955 was hij docent compositie en theorie aan het Brabants Conservatorium in Tilburg en van 1961-1979 was hij docent algemene vakken aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag. Hij heeft de belangstelling van Prof. Fokker voor het 31-toonssysteem vanaf het begin gevolgd en was een van de eerste componisten die werken schreef voor het 31-toonsorgel in Haarlem.

Jan van Dijk vervulde ook vele bestuursfuncties en was muziekrecensent van het Algemeen Handelsblad. Zijn werken zijn vaak met prijzen gehonoreerd. Voor uitgebreide informatie betreffende de componist en zijn werk zij verwezen naar de website www.janvandijk.net

♫

Europees Orkesten Festival 21 t/m 24 mei 2009

Inschrijving geopend

De FASO orgsaniseert in haar jubileumjaar voor leden van de Europäische Vereinigung von Liebhaberorchestern en de European Association of Youth Orchestras. FASO-leden zijn lid van de ene of de andere Europese koepel.

Er is inmiddels een hele mooie locatie voor het festival gevonden en wel in Dalfsen. Aan de rivier de Overijsselse Vecht ligt een prachtig conferentiehotel met de naam Mooirivier (www.mooirivier.nl). Daar kunt u verblijven voor een paar dagen muziek maken met mensen uit andere Europese landen, met jonge en oude musici, met liefhebbers van het romantische orkestrepertoire, maar ook met liefhebbers van filmmuziek, blaasmuziek, muziek voor strijkers, oude muziek en uiteraard Nederlandse muziek.

U kunt zich als orkest voorstellen in een of twee concerten. Die concerten zullen gegeven worden in Kerken en Schouwburgen in de buurt van Dalfsen. Het festival zal afgesloten worden met een groot concert in de Schouwburg De Tamboer, in Hoogeveen, waar het eindresultaat van de workshop-orkesten te horen zal zijn. De opening zal overigens opgeluisterd worden door het Haydn Jeugd Strijk Orkest met een jonge solist.

En wie weet ...misschien vindt u tussendoor nog tijd om met een bootje op de Vecht te varen. Zie voor meer informatie http://www.fasobib.nl/faso/orkestenfestival.html

♫

Helikon Symfonieorkest viert jubileum in 2009

Oproep voor oud-leden

In 2009 bestaat Helikon Symfonieorkest, voorheen Helikonorkest, uit Eindhoven veertig jaar. Reden dus voor een feestje. De plannen zijn nog volop in ontwikkeling, maar dat het orkest een klinkende activiteit voor oud-leden organiseert, dat is zeer waarschijnlijk.

Het orkest heeft al een flink bestand van oud-leden en de meeste adressen zijn ook up-to-date. Maar het is niet volledig. Met name van degenen die in de begintijd en in de jaren ’70 lid zijn geweest ontbreken veel gegevens.

Daarom de volgende oproep: heeft u in Helikon gespeeld of kent u iemand die lid is geweest, dan komen komt organisatie van de jubileumactiviteiten graag in contact met u. Dat kan via de website van Helikon Symfonieorkest.

♫

Jeugdorkestspektakel in het Archeon

400-koppig orkest in Roemeinse arena!

Op 8 juni stond het Archeon (Alphen a/d Rijn) niet alleen – zoals gewoonlijk – in het teken van klassieke tijden, maar ook van de klassieke muziek. 17 juniorenorkesten in de leeftijd van 7 tot 15 jaar vulden het park met strijkers- en blazersklanken en af en toe een rake klap op slagwerk en pauk. Hoogtepunt van de dag was het optreden van een circa 400-koppig orkest in de volgepakte Romeinse arena van het Archeon.

Ieder orkest kreeg een half uur om zich te presenteren op één van de drie podia in het park. Van Apeldoorn tot Den Haag en van Amsterdam tot Geldrop waren de orkesten vertegenwoordigd, waaruit blijkt dat in geheel Nederland nog veel jeugd naar het klassieke instrument grijpt. Veel orkesten zijn een kweekvijver voor het symfonieorkest, dat vaak in dezelfde vereniging vertegenwoordigd is.

Trots presenteren de orkesten dan ook bewerkingen van symfonische delen van Mahler, Brahms, in de hoop de ‘echte’ versie later in het symfonieorkest nog eens te spelen. Maar ook lichte muziek is vertegenwoordigd: Lord of the Dance en Pirates of the Caribbean zijn graag gespeelde werken voor deze orkesten.

Toch moet de bladmuziek voor dergelijke opleidingsorkesten toch vaak van ver komen en is de aanwas van nieuwe werken en bewerkingen beperkt. Daarom heeft de Stichting Jeugdsymfonieorkesten Nederland (ook wel Jeugdorkest.com naar de gelijknamige website) het afgelopen jaar opdracht gegeven aan vijf Nederlandse componisten om geschikte korte werken te componeren. En dat is gelukt: voor het eerst was in het Archeon de kersverse muziekbundel verkrijgbaar voor dirigenten van de orkesten. Een aantal orkesten speelden al enige werken uit de bundel: een wereldpremière dus.

Na ieders presentatie verzamelden alle orkesten zich bij de Arena, waar de muziekgroepen zich groepeerden om per instrumentgroep naar binnen te mogen. Een hele logistieke operatie aangezien 400 kinderen met violen, celli, contrabassen, pauken, fluiten, fagotten een plek moesten krijgen op het warme zand van de arena. Dirigent Peter Veenhuizen zeepte 3 stukken bij het mammoetorkest in, waarna voor Mixolidius, de beschermheilige van de jeugdorkesten in Nederland een heus concert volgde.De beschermheilige roemde de orkestleden en het publiek volgde met een ruim applaus. Volgend jaar hoopt de organisatie – die overigens gesteund wordt door Kunstfactor Muziek – wederom een dergelijk evenement te organiseren.

♫

Romantische zomerconcerten door I Romantici

I Romantici maakt concertreis naar Zwitserland

Komende zomer presenteert projectkoor en orkest I Romantici haar derde zomerproject “Romantisch Natuurgeweld”.

Dit jaar wordt Tsjechië verruild voor het kleine Zwitserse dorpje Val Sinestra. Daar zal in een prachtige en inspirerende omgeving middenin de bergen gewerkt worden aan de zesde Symfonie van Beethoven (“Pastorale”) en aan Bruckner’s Mis in F-moll voor zangsolisten, koor en orkest.

Na deze tournee zal er in de eerste week van september een concertreeks plaatsvinden in Nederland. Er zullen concerten worden gegeven in Nijmegen (3/9), Utrecht (4/9), Delft (6/9) en Amsterdam (7/9). Zie voor meer informatie over I Romantici, de concerten en de kaartverkoop de website: www.iromantici.nl.

♫

Budapest International Music Festival

Festival van 12 tot en met 16 april 2009

Sinds januari 2008 heeft World Projects een Europees kantoor, dat gehuisvest is bij het Muziekuitleen- en Informatiecentrum (MUI) in Arnhem. De eerste grote activiteit die vanuit deze nieuwe vestiging wordt georganiseerd, is een festival voor symfonieorkesten, blaasorkesten, ensembles en koren in Budapest, van 12 tot en met 16 april 2009. Het festival zal zich concentreren rondom het prachtige Palace of the Arts, geopend in 2005, de Matthias Church en de Aladár Rácz School of Music.

Er zijn nog enkele plaatsen vrij voor deelname aan het Budapest International Music Festival 2009. Geïnteresseerden kunnen zich tot 1 november 2008 aanmelden. Zie voor meer informatie de website van World Projects Europe. De Nederlander Bert Aalders zal artistiek directeur van het festival in 2009 zijn. Voor meer informatie kunt u ook contact met hem opnemen: bert-aalders@world-projects.com .

♫

Kopij FASO-Nieuwsbrief

Lever uw bijdrage!

Kopij voor de volgende nieuwsbrief kunt u uiterlijk 22 augustus 2008 sturen naar: redactie@fasobib.nl. De deadlines en verschijningsdata van de FASO-Nieuwsbrief voor 2008 zijn weergegeven in onderstaande tabel:

♫