Ouverture ‘La Muette de Portici’ (Daniel Auber)

Er zijn composities die niet zo zeer bekend worden vanwege hun muzikale als wel door andere aspecten. Een van de bekende composities in deze categorie is de opera ‘La Muette di Portici’, ‘De Stomme van Portici’ (uit 1828) van de Franse componist Daniel Auber (1782 – 1871). Het onderwerp, de Napolitaanse revolutie uit 1647, en de muzikale toonzetting ervan deden na de opvoering ervan in Brussel in 1830 de Belgische opstand ontvlammen. Een gebeurtenis waarvan de naweeën nog merkbaar zijn! In datzelfde jaar componeerde hij trouwens de opera ‘Fra Diavolo’, de enige opera van de bijna 50 (!) opera’s die hij niet alleen componeerde maar die ook werkelijk in première gingen.

De Ouverture tot deze ‘grand opéra La Muette di Portici’ is een mooie samenvatting van de opera: vooral het krijgshaftige spat er van het begin af aan van af! Het opent al gelijk met een vol bezet Allegro assai dat, na een kort Andante waarin de houtblazers hun lyrische kunnen mogen tonen, in een lang uitgesponnen climax naar het ‘Plus animé’ slot ijlt. Qua attractiviteit doet het zeker niet onder voor de veel vaker in FASO-verband gespeelde ouverture ‘Fra Diavolo’.

De bezetting is fors en kenmerkend voor zijn scheppingsperiode: niet alleen uitgebreid hout, 2 fluiten met piccolo, 2 hobo’s, 2 klarinetten en 4 fagotten (waarvan een groot deel ‘à due’ gespeeld kan worden), koper, 4 hoorns, 3 trompetten, 3 trombes en 1 ophicleïde (in te vullen door een tuba, en pauken, maar ook uitgebreid slagwerk (triangel, bekkens met grote trom en een kleine, uiteraard militaire, ‘scherpe’ kleine trom). Kortom een hele batterij aan instrumenten en instrumentalisten die ‘volop aan de bak komt’. Zo’n compositie is natuurlijk alleen ‘lonend’ als er op een concert meer werken met een dergelijke grote bezetting aan bod komen! Afhankelijk van de rest van de programmering kan het werk ook goed als uitsmijter van het programma worden geplaatst. Wellicht kan het de lokale politiek zodanig ‘in vuur en vlam’ brengen dat de subsidie weer een jaar wordt gecontinueerd!

Het stuk eist wel het een en ander aan vooral technisch kunnen van zijn musici. Bijzondere eisen worden er vooral gesteld aan de 1^e violengroep (snelle virtuoze passages in vooral de lagere posities die wel regelmatig open liggen en dan dus niet door blaas- en slaggeweld worden toegedekt) en de celli die dankbare melodische lijnen in (vooral) de tenorsleutel te spelen hebben. Het aantal passages voor de 1e violen ‘in de eeuwige harsvelden’ is echter beperkt en daarin worden zij vrijwel altijd volop bijgestaan door het hoge hout en bovenal de toonaangevende piccolo.

Bij amateurorkesten is het niet ongewoon dat bij composities die aan de bovengrens van de technische haalbaarheid zitten voor een lager tempo wordt gekozen. Dat is bij deze ouverture niet direct een in aanmerking komende optie omdat het dan al gauw een ‘(te) lang stuk met veel decibels wordt’. Het karakter van het stuk gaat dan verloren en dan lijkt het niet meer op een Napolitaanse opstand maar veel meer op een logge berendans. En zoiets moet zeker minder bekende muziek niet worden aangedaan!

Han van Schanke draagt voorzittershamer over

Op 17 april jl. heeft Han van Schanke tijdens de Algemene Ledenvergadering van de FASO afscheid genomen als voorzitter. Hij is gelukkig bereid om FASO-bestuurslid te blijven en zal zich nu vooral voor de PR van de FASO gaan inzetten.

Han van Schanke heeft in de afgelopen jaren met veel vasthoudendheid, doch vriendelijkheid, het bestuur van de FASO weer op de rails weten te zetten en dat was niet gemakkelijk na een ingrijpende crisis. Hij blijft dus nog in het bestuur en een passend afscheid komt later.

Tijdens de ledenvergadering is Ruud van Eeten gekozen tot FASO-voorzitter. Met Ruud van Eeten krijgt de FASO een voorzitter die de wereld van de amateurmuziek goed kent als dirigent, als componist en als bestuurder/organisator. Zijn contacten met andere delen van de muziekwereld zijn legio en voor de FASO heel waardevol. De FASO-ledenvergadering en het zittende FASO-bestuur zijn heel blij dat Ruud de functie van FASO-voorzitter heeft willen aanvaarden!

Ruud is zich bewust van bestaande knelpunten zoals Leenrecht, belang van jeugdbeleid en het verstevigen van de positie van de FASO in deze roerige tijden. Zijn diverse contacten met andere organisaties zijn daarbij zeer belangrijk. De nieuwe voorzitter wil zich onder andere sterk maken voor de kenniscentrumfunctie van de FASO. Uiteraard blijft de core business, de bibliotheek, een belangrijk onderdeel dat continu in zijn blikveld zal blijven.

Inmiddels bijna 300 werken te beluisteren

Eerste festivaldag succesvol, inschrijving voor 19 juni geopend

Het FASO-jeugdbeleid beoogt onder meer het (mede)organiseren van projecten in het land. Het eerste project in het kader hiervan is het Noord-Hollands Strijkersfestival 2010. De eerste dag van dit Festival werd georganiseerd door de Gooische Muziekschool i.s.m. Toonkunst Bussum en vond op zondag 25 april jl. plaats in Spant! in Bussum. In het eerste deel van deze succesvolle dag werden de optredens van solisten, duo's en trio's door de tweekoppige jury Hans Scheepers en Marion Bluthard beoordeeld. Het feit dat het aantal inschrijvingen wat aan de lage kant was, vormde geen belemmering om tot fraaie prestaties te komen. Het Scala Symfonieorkest o.l.v. Frank Bollebakker besloot dit eerste gedeelte met een gevarieerd optreden.

In het tweede dagdeel traden de ensembles voor het voetlicht, met als eerste het Lorenz Piano Trio, gevormd door drie jonge musici van conservatoriumleeftijd. Daarna was het de beurt aan het Tweede Strijkorkest van de Muziek- en Dansschool Amstelveen o.l.v. Hans Scheepers, bestaande uit bijna 40 (!) jonge strijkers met een gemiddelde leeftijd van nog geen 14 jaar. Ze speelden onder meer twee composities van de dirigent: 'De Zonnestein Symfonie' en 'Scales and Arpeggios'. Wat een flair van spelen en wat een genot om naar te luisteren! En dan te realiseren dat 'Amstelveen' in totaal vier van zulke strijkorkesten heeft. Deze muziekschool staat dan ook aan de top van de opleidingen in Nederland. Docenten aan deze muziekschool zoals Hans Scheepers en Wiesje Miedema (die beide op de tweede dag van dit festival op 19 juni als docent zullen optreden) zijn helemaal 'in de ban van hun vak' en dragen dat ook uit, tot ver buiten onze landsgrenzen.

Tot slot van dit muziekfeest speelde het strijkensemble van Toonkunst Bussum o.l.v. Marion Bluthard 'Sinfonia in Es' van Johann Ludwig Krebs en 'Freisinger Sinfonie nr.3' van Placidus Camerloher. Heerlijke strijkmuziek die bezielend en fraai tot klinken gebracht werd. Het unieke van deze dag was het samenkomen van jeugdige en volwassen strijkers, waarmee het streven van het FASO-jeugdbeleid uitstekend gediend is.

Ad Hoc Orkest begeleidt Messa di Gloria

Graag maken wij u attent op een bijzonder project van het Ad Hoc Orkest, waarin de Messa di Gloria van Giacomo Puccini centraal staat. Van Sanne de Vries ontving de redactie daarover de volgende bijdrage:

Op papier zijn muzikale plannen snel gemaakt maar het echte, en vooral veel leukere werk, begint pas als iedereen de noten voor zijn neus heeft staan. Met het gezamenlijke voorjaarsproject van het Ad Hoc Orkest en het Projectkoor van het Utrechts Centrum voor de Kunsten is dat niet anders. In februari zijn koor en orkest apart van elkaar gestart met het instuderen van Puccini's Messa di Gloria, het koor onder leiding van Paul van Roemburg en het orkest als altijd onder leiding van Haiko Boonstra. Nadat de koorleden, te gast in de Mytylschool, de hele ochtend van zaterdag 20 maart hard hebben gewerkt aan hun partijen, is 's middags ook het orkest aangeschoven voor de eerste gezamenlijke repetitie. We zijn gewoon vooraan begonnen, met het Kyrie en het Gloria. Voor beide partijen was het erg leuk om uit te vinden hoe Puccini op ingenieuze wijze stemmen en instrumenten afwisselend laat soleren, samen laat optrekken of door elkaar heen vlecht. Dat leverde volop inspiratie voor de komende repetities waarbij ieder weer even zijns weegs gaat. Voor het orkest is het alweer geruime tijd geleden dat er met een koor is samengewerkt en het bevalt prima. Binnenkort wordt er weer gezamenlijk gerepeteerd en heeft iedereen hopelijk goede vorderingen gemaakt. Helemaal compleet zijn we pas als ook de solisten zich aansluiten. Met dit programma staan er verschillende concerten op het programma, o.a. in De Bijnkershoek en op de Dag van de Kunsten in Zeist.

Aanmeldingen van 15 orkesten!

Maar liefst 15 jeugdsymfonieorkesten hebben ingeschreven om mee te dingen naar de hoofdprijs. De orkesten presenteren zich op één van de vier voorronden en de vier orkesten met het hoogst aantal behaalde punten gaan door naar de Finale, die op 12 februari 2011 zal plaatsvinden in Concert- en congresgebouw De Doelen te Rotterdam.

Er zijn vier voorronden:

Mega-orkest in Archeon!

Op zondag 13 juni 2010 wordt door Stichting Jeugdsymfonieorkesten Nederland in samenwerking met Archeon voor de tweede keer een speciale dag voor beginners van jeugdsymfonieorkesten tot 14 jaar georganiseerd: Het Juniorenorkesten Spektakel.

Met veel plezier denken wij terug aan 8 juni 2008 waarbij zeventien orkesten (zo’n 500 kinderen!) het park in Alpen aan den Rijn bezochten om hun muzikale talenten te tonen.

Naast musiceren was er voor de kinderen in het park veel te beleven.

Voor het komende Spektakel hebben zich al veel juniorenorkesten gemeld.

Archeon is een themapark over de geschiedenis. Je ziet de Prehistorie, de Romeinse tijd en de Middeleeuwen. Alle gebouwen zijn reconstructies van gebouwen die ergens in Nederland hebben gestaan. Verder zijn er gedurende de dag allerlei attracties te bezoeken zoals een riddertoernooi, een roofvogelshow, oude ambachten, een gladiatorengevecht en nog veel meer.

Wij nodigen iedereen uit om op 13 juni a.s. naar Archeon te komen om deze dag met ons mee te beleven. U zult versteld staan van de muzikale prestaties van de Nederlandse jeugd.

Helemaal spannend wordt het als aan het eind van de dag alle kinderen één groot orkest gaan vormen en in de Arena. Wie de (prehistorische?) dirigent van dit mega-orkest is, blijft nog even geheim!

Kamermuziek voor musici van 12 tot 25 jaar

De 49^e editie van Zomercursus Woudschoten wordt gehouden van zondag 8 tot en met zondag 15 augustus 2010. Door geringe beschikbaarheid van accommodatie op Woudschoten Conferentiecentrum in Zeist zal de kamermuziekcursus slechts 8 dagen in beslag nemen in plaats van de gebruikelijke 10 dagen. De deelnemersbijdrage is dan ook gesteld op €495,-

Docenten en staf zijn er klaar voor en zullen alles in het werk stellen om van deze intensieve kamermuziekcursus een onvergetelijk muziekfeest te maken!

Omgaan met podiumangst

Op zaterdagmiddag 22 mei organiseert Groot Film- en Musicalorkest
Timbres Divers uit Dordrecht een workshop over podiumangst: 'Musiceren
(z)onder Druk'. In deze workshop wordt onder leiding van
beroepsmusicus/psychologe Martine van der Loo (solofluitiste
Residentie Orkest; foto) en psychotherapeute Liesbeth Citroen (auteur van
het boek 'Podiumangst') door middel van verschillende technieken
gewerkt aan mentale training. Het doel van de workshop is om bij het
musiceren onder druk tot betere prestaties te komen. De workshop is van 14:00-17:00 in Cultureel Centrum ‘Landvast’ in Alblasserdam.

Lever uw bijdrage!

Kopij voor de volgende nieuwsbrief kunt u uiterlijk 5 juni 2010 sturen naar: redactie@fasobib.nl. De deadlines en verschijningsdata van de FASO-Nieuwsbrief voor de komende maanden zijn weergegeven in onderstaande tabel: